Unia Europejska uruchomiła program SAFE UE (Security Action for Europe) – instrument o wartości do 150 mld euro, którego celem jest przyspieszenie zakupów sprzętu wojskowego i wzmocnienie europejskiego przemysłu obronnego.
Dla Polski to szczególnie ważna informacja. Według dostępnych informacji rynkowych Polska może być największym beneficjentem programu, z potencjalną pulą sięgającą nawet ok. 40–45 mld euro w formie preferencyjnych pożyczek przeznaczonych na finansowanie zamówień obronnych.
To nie jest konkurs grantowy. To realne pieniądze, które trafią do firm poprzez kontrakty przemysłowe.
A to oznacza jedno: kompozyty w przemyśle obronnym będą potrzebne bardziej niż kiedykolwiek wcześniej.
SAFE UE – co to oznacza w praktyce?
Program SAFE UE ma wzmocnić europejski przemysł i skrócić łańcuchy dostaw. Państwa członkowskie otrzymują finansowanie na wspólne zamówienia sprzętu wojskowego, a środki mają trafiać przede wszystkim do producentów działających w Europie.
Dla polskich firm oznacza to:
- większą liczbę przetargów i zamówień,
- presję na budowanie lokalnych łańcuchów dostaw,
- potrzebę zwiększenia mocy produkcyjnych,
- większe znaczenie współpracy przemysłowej.
W kontekście hasła „łańcuch dostaw obronność Polska” SAFE może stać się impulsem do trwałego wzmocnienia krajowego przemysłu.
Gdzie kompozyty w przemyśle obronnym zyskują znaczenie?
Drony i systemy bezzałogowe
Produkcja dronów i systemów bezzałogowych w Europie rośnie bardzo dynamicznie. Kompozyty są tu kluczowe ze względu na:
- niską masę,
- wysoką wytrzymałość,
- odporność zmęczeniową,
- powtarzalność produkcji.
To jeden z najbardziej perspektywicznych segmentów dla polskich producentów struktur kompozytowych.
Pojazdy wojskowe i ochrona
Redukcja masy pojazdów przy zachowaniu odporności to jedno z kluczowych wyzwań współczesnej obronności. Kompozyty w przemyśle obronnym wykorzystywane są m.in. w:
- panelach konstrukcyjnych,
- elementach nadwozi,
- systemach ochronnych,
- komponentach specjalistycznych.
Tu pojawia się przestrzeń dla wyspecjalizowanych MŚP.
Radomy, osłony i infrastruktura
Kompozyty zapewniają przezroczystość elektromagnetyczną i odporność środowiskową, dlatego znajdują zastosowanie w:
- osłonach radarów,
- systemach sensorowych,
- mobilnej infrastrukturze,
- lekkich konstrukcjach wspierających logistykę.
SAFE UE a Polski Klaster Technologii Kompozytowych
Polski Klaster Technologii Kompozytowych skupia firmy o bardzo zróżnicowanych kompetencjach – od projektowania, przez produkcję, po kontrolę jakości i badania.
Program SAFE UE może być dla klastra:
- impulsem do integracji łańcucha dostaw,
- szansą na wspólne wejście do dużych integratorów,
- okazją do budowy silnej, krajowej oferty przemysłowej.
W obszarze łańcucha dostaw obronność Polska pojedyncza firma ma ograniczoną siłę przebicia. Konsorcjum kilku podmiotów – już zupełnie inną.
Dlaczego działanie wspólne ma znaczenie?
SAFE premiuje skalę, zdolność produkcyjną i stabilność dostaw. To oznacza, że liczy się:
- zdolność do realizacji dużych serii,
- powtarzalność jakości,
- certyfikacja i standardy obronne,
- bezpieczeństwo łańcucha dostaw.
Żadna firma nie musi mieć wszystkiego sama. Ale razem możemy stworzyć kompletną ofertę.
Co możemy zrobić jako sektor kompozytowy?
- Zmapować kompetencje firm klastra.
- Wskazać 2–3 kluczowe segmenty (np. UAV, panele ochronne, radomy).
- Opracować wspólne pakiety ofertowe.
- Rozpocząć dialog z integratorami i instytucjami państwowymi.
- Przygotować firmy na wymagania rynku obronnego.
To nie jest projekt krótkoterminowy. To budowanie pozycji na lata.
Czy to rzeczywiście moment przełomowy?
Jeżeli Polska może pozyskać z SAFE nawet około 40–45 mld euro finansowania na zakupy obronne, oznacza to ogromny strumień zamówień przemysłowych w nadchodzących latach.
Pytanie nie brzmi:
czy rynek urośnie?
Pytanie brzmi:
czy polskie kompozyty będą częścią tego wzrostu?
Kompozyty w przemyśle obronnym – wspólna strategia zamiast konkurencji
Dla firm zrzeszonych w Polskim Klastrze Technologii Kompozytowych to moment, w którym warto myśleć strategicznie:
- jak wzmocnić łańcuch dostaw obronność Polska,
- jak zwiększyć moce produkcyjne,
- jak wejść w projekty finansowane w ramach SAFE UE,
- jak budować trwałe relacje z integratorami.
Program SAFE UE może być największym impulsem przemysłowym dla sektora kompozytowego w Polsce od wielu lat.
Ale tylko wtedy, gdy zadziałamy wspólnie.