Magazynowanie żywic to jeden z najczęściej niedocenianych elementów procesu kompozytowego. Tymczasem nawet najlepsza żywica traci swoje właściwości, jeśli jest przechowywana w niewłaściwych warunkach. Błędy magazynowe prowadzą do niestabilnego procesu, defektów laminatu, skrócenia trwałości materiału i problemów BHP.
Dlaczego prawidłowe magazynowanie żywic jest tak ważne?
Nieprawidłowe przechowywanie może skutkować:
- wzrostem lepkości lub żelowaniem,
- pogorszeniem reologii,
- skróceniem pot life,
- obniżeniem odporności chemicznej i mechanicznej,
- zwiększoną emisją VOC,
- utratą gwarancji producenta.
➡️ Problemy „na produkcji” bardzo często zaczynają się w magazynie.
Podstawowe zasady magazynowania żywic
🌡️ Temperatura
- typowo +5°C do +25°C (zależnie od systemu),
- unikać przegrzewania i zamarzania,
- brak gwałtownych zmian temperatury.
Zbyt wysoka temperatura:
- przyspiesza starzenie,
- skraca czas życia żywicy.
Zbyt niska temperatura:
- powoduje krystalizację (szczególnie epoksydy),
- zmienia lepkość.
☀️ Ochrona przed światłem
- przechowywanie z dala od światła słonecznego,
- UV może inicjować degradację dodatków,
- opakowania zawsze szczelnie zamknięte.
🧴 Oryginalne opakowania
- magazynować w fabrycznych, szczelnych pojemnikach,
- nie przelewać bez potrzeby,
- zawsze zamykać po użyciu.
Kontakt z powietrzem i wilgocią = degradacja systemu.
Magazynowanie różnych typów żywic
Żywice epoksydowe
- wrażliwe na wilgoć i krystalizację,
- długie magazynowanie w niskiej temperaturze wymaga kontroli,
- możliwa rekondycja (ogrzewanie) – zgodnie z TDS.
Żywice poliestrowe i winyloestrowe
- wrażliwe na temperaturę i światło,
- zawierają styren – wymagania BHP i wentylacji,
- ryzyko przedwczesnej reakcji przy przegrzaniu.
Bio-żywice
- często węższe okno magazynowe,
- większa wrażliwość na temperaturę,
- bezwzględnie stosować się do zaleceń producenta.
Utwardzacze i dodatki – osobne zasady
- zawsze przechowywać oddzielnie od żywic,
- nie mieszać systemów różnych producentów,
- chronić przed wilgocią (szczególnie aminy),
- jasno oznaczać pojemniki.
➡️ Utwardzacz magazynowany źle = niestabilny proces.
Czas przechowywania (shelf life)
Każda żywica ma określony:
- shelf life (czas przydatności),
- warunki magazynowania, które go warunkują.
Po przekroczeniu shelf life:
- parametry nie są gwarantowane,
- możliwe użycie tylko po testach wewnętrznych,
- w aplikacjach krytycznych – materiał do utylizacji.
Organizacja magazynu żywic
Dobre praktyki:
- system FIFO (first in – first out),
- rejestr partii i dat,
- czytelne etykiety,
- wydzielone strefy (żywice, utwardzacze, odpady),
- dostęp do kart SDS na miejscu.
BHP i magazynowanie
- magazyn musi być wentylowany,
- zabezpieczenie przed wyciekami,
- sorbenty i procedury awaryjne,
- brak źródeł zapłonu (szczególnie przy styrenie),
- szkolenie personelu.
Magazyn żywic to strefa chemiczna, nie zwykły skład.
Najczęstsze błędy w magazynowaniu żywic
- przechowywanie „gdzie się zmieści”,
- brak kontroli temperatury,
- używanie materiałów po terminie,
- brak oznaczeń partii,
- przelewanie do nieopisanych pojemników,
- wspólne magazynowanie żywic i utwardzaczy.
Podsumowanie
Magazynowanie żywic ma bezpośredni wpływ na:
- jakość kompozytów,
- stabilność procesu,
- bezpieczeństwo pracy,
- koszty produkcji.
Dobrze zorganizowany magazyn:
- zmniejsza ilość braków,
- zwiększa powtarzalność,
- chroni ludzi i technologię.
➡️ Na www.kompozyty.net w kolejnych artykułach pokażemy checklisty magazynowe dla epoksydów, poliestrów i winyloestrów oraz różnice w wymaganiach producentów.
