Rozwój technologii wodorowych otwiera nowe możliwości dla producentów materiałów kompozytowych, zaawansowanych konstrukcji i systemów magazynowania energii. O znaczeniu innowacyjnych materiałów, wyzwaniach przemysłowych oraz współpracy nauki i biznesu rozmawiano podczas konferencji „Wodór jako fundament nowoczesnej transformacji energetycznej”, która odbyła się 16 listopada 2026 roku w Trzebini. W panelu eksperckim uczestniczyli m.in. dr Andrzej Czulak, reprezentujący Polski Klaster Technologii Kompozytowych (PKTK), oraz dr inż. Katarzyna Stec z Łukasiewicz – Instytutu Ceramiki i Materiałów Budowlanych.
Konferencja, zorganizowana przez Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego, Stowarzyszenie Śląsko-Małopolska Dolina Wodorowa oraz Łukasiewicz – Górnośląski Instytut Technologiczny, zgromadziła środowiska związane z rozwojem gospodarki wodorowej.
Jednym z istotnych punktów programu był panel „Wodór w przemyśle i energetyce: realne wdrożenia, wyzwania technologiczne i kierunki rozwoju”, obejmujący również zagadnienia materiałowe i technologie kompozytowe.
Dlaczego kompozyty są tak ważne dla gospodarki wodorowej?
Wodór wymaga odpowiedniej infrastruktury do magazynowania, transportu i dystrybucji. W szczególności zastosowania mobilne stawiają wysokie wymagania dotyczące masy konstrukcji, wytrzymałości mechanicznej, szczelności oraz bezpieczeństwa eksploatacji.
Właśnie tutaj coraz większą rolę odgrywają kompozyty wzmacniane włóknem węglowym (CFRP), wykorzystywane m.in. w wysokociśnieniowych zbiornikach wodoru typu III i IV.
Technologie te umożliwiają znaczną redukcję masy w porównaniu z rozwiązaniami całkowicie metalowymi, zachowując wysoką wytrzymałość mechaniczną. Jednocześnie rozwój zbiorników kompozytowych stawia przed przemysłem istotne wyzwania technologiczne, związane z optymalizacją procesów wytwarzania, trwałością, permeacją wodoru i certyfikacją.
Udział dr. Andrzeja Czulaka, lidera Polskiego Klastra Technologii Kompozytowych, zwraca uwagę na potencjał krajowych przedsiębiorstw rozwijających materiały i technologie dla sektora wodorowego.
Polska dysponuje kompetencjami w zakresie projektowania konstrukcji kompozytowych, technologii nawijania włókien (filament winding), wytwarzania elementów z CFRP oraz badań materiałowych.
Perspektywiczne obszary rozwoju obejmują:
Istotnym wyzwaniem pozostaje przejście od opracowanych technologii i prototypów do produktów spełniających wymagania przemysłowe i certyfikacyjne.
To właśnie na tym etapie szczególnego znaczenia nabiera współpraca przedsiębiorstw, jednostek badawczych i partnerów międzynarodowych.
W panelu eksperckim uczestniczyła również dr inż. Katarzyna Stec z Łukasiewicz – Instytutu Ceramiki i Materiałów Budowlanych, reprezentująca środowisko badawcze zajmujące się rozwojem i przemysłowymi zastosowaniami technologii wodorowych.
Połączenie kompetencji materiałowych, technologicznych i energetycznych jest szczególnie istotne w procesie opracowywania nowych rozwiązań dla przemysłu.
W tym kontekście instytuty badawcze mogą odgrywać ważną rolę w walidacji technologii, badaniach bezpieczeństwa oraz przygotowaniu nowych produktów do wdrożenia.
Ważnym elementem konferencji było zaangażowanie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego oraz Śląsko-Małopolskiej Doliny Wodorowej.
W programie wydarzenia znalazło się także wystąpienie Jerzego Kopcia z UMWM, poświęcone regulacjom, finansowaniu i rozwojowi rynku wodorowego oraz doświadczeniom z European Hydrogen Week.
Współpraca regionalna może wspierać tworzenie łańcuchów wartości łączących producentów materiałów, dostawców technologii, jednostki naukowe oraz odbiorców przemysłowych.
Dla Małopolski i Śląska oznacza to możliwość wykorzystania istniejących kompetencji przemysłowych do rozwijania nowych produktów oraz specjalizacji technologicznych.
Ważnym uzupełnieniem działań Polskiego Klastra Technologii Kompozytowych są doświadczenia europejskiego projektu ResC4EU – Resilient Supply Chains for Europe.
W ramach projektu rozwijano narzędzia cyfrowe wspierające analizę odporności łańcuchów dostaw, ocenę wpływu środowiskowego oraz optymalizację procesów przemysłowych.
Jednym z demonstratorów, rozwijanym z udziałem PKTK, jest rozwiązanie umożliwiające analizę różnych scenariuszy łańcuchów dostaw dla kompozytowych ram rowerowych z włókna węglowego, uwzględniające m.in. źródła surowców, lokalizacje produkcji, transport oraz wskaźnik GWP (Global Warming Potential).
Choć demonstrator nie dotyczy bezpośrednio produkcji zbiorników wodorowych, wypracowane podejście może być wykorzystane również przy analizie łańcuchów dostaw w sektorze wodoru – szczególnie w odniesieniu do włókien węglowych, żywic, komponentów i procesów produkcyjnych.
Konferencja w Trzebini była okazją do spojrzenia na gospodarkę wodorową nie tylko przez pryzmat produkcji i wykorzystania wodoru, lecz także rozwoju materiałów, urządzeń i technologii niezbędnych do budowy całego sektora.
Dla branży kompozytowej wodór stanowi jeden z perspektywicznych kierunków rozwoju zaawansowanych produktów przemysłowych.
Aby polskie przedsiębiorstwa mogły skutecznie wykorzystać tę szansę, potrzebne są inwestycje w badania, infrastrukturę testową, certyfikację, automatyzację produkcji oraz międzynarodową współpracę technologiczną.
Działalność Polskiego Klastra Technologii Kompozytowych, instytutów badawczych, Śląsko-Małopolskiej Doliny Wodorowej i administracji regionalnej może odegrać istotną rolę w łączeniu tych kompetencji i przyspieszaniu wdrażania innowacyjnych rozwiązań.
Przyszłość gospodarki wodorowej to nie tylko sam wodór. To również nowoczesne materiały, zaawansowana inżynieria i technologie kompozytowe, które umożliwiają jego bezpieczne i efektywne wykorzystanie.
Brytyjskie konsorcjum wykonało demonstrator łopatki silnika lotniczego z kompozytu SiC/SiC, łącząc infiltrację CVI, cięcie laserowe…
13 naborów dla firm: FEM 15.1 typ B do 19 listopada, Granty na Eurogranty od…
Trelleborg przejmuje Tri-Mack, brytyjski projekt OPTIMA rozwija wysokowydajną produkcję struktur TPC, a konferencja ITHEC 2026…
Dostępność materiału na dziś nie mówi jeszcze, jak firma poradzi sobie z opóźnieniem lub utratą…
Agencja Uzbrojenia odebrała pierwsze partie aramidowych hełmów HBT-02 i kamizelek KKZ-01/K4 z Maskpolu. Kontrakty SAFE…
Łopata CRRC o długości 110 m z żywicą umożliwiającą odzysk surowców, modułowa końcówka z termoplastu…